Οι τύψεις παχαίνουν! Μάθε πως!
Πώς το άγχος και οι ενοχές επηρεάζουν το βάρος μας.
Πόσες φορές έχεις πει στον εαυτό σου:
«Έφαγα παραπάνω… τα χάλασα όλα.»
«Από Δευτέρα τα κόβω όλα.»
«Δεν έχω καθόλου πειθαρχία.»
«Δεν θα τα καταφέρω ποτέ!.»
Αν σου ακούγεται γνώριμο, δεν είσαι μόνος/η.
Ναι λοιπόν, εν μέρει οι τύψεις παχαίνουν.
Όχι μεταφορικά μόνο, αλλά πολλές φορές και κυριολεκτικά.
Οι άνθρωποι δε δυσκολεύονται πάντα επειδή δεν ξέρουν τι να φάνε ή πόση είναι η μερίδα τους, αλλά επειδή έχουν χτίσει μια τοξική σχέση με το φαγητό, γεμάτη ενοχές, αυστηρότητα και αυτοτιμωρία.
Ας δούμε γιατί συμβαίνει αυτό.
Τι σημαίνει «οι τύψεις παχαίνουν»;
Οι τύψεις μετά την κατανάλωση φαγητού δημιουργούν έναν φαύλο κύκλο:
Φαγητό → Ενοχές → Στέρηση → Ξέσπασμα → Πάλι ενοχές
- Λίγο παραπάνω πίτσα γίνεται «αποτυχία».
- Ένα γλυκό μεταφράζεται σε «δεν έχω αυτοέλεγχο».
Και έτσι το φαγητό αποκτά μεγαλύτερο συναισθηματικό βάρος παρά θερμιδικό.
Η ενοχή δεν οδηγεί σε καλύτερες επιλογές.
Συνήθως οδηγεί σε περισσότερο στρες, στέρηση, υπερφαγία, ξεσπάσματα και τελικά αύξηση βάρους.
Κορτιζόλη-Βάρος.
Όταν νιώθουμε άγχος, ενοχή ή πίεση γύρω από το φαγητό, αυξάνεται η κορτιζόλη, γνωστή και ως η ορμόνη του στρες.
Η χρόνια αυξημένη κορτιζόλη μπορεί να συνδεθεί με:
- Αύξηση της όρεξης
- Αύξηση της επιθυμίας για ενεργειακά πυκνές τροφές (junk food, γλυκά)
- Ανακατανομή του λίπους προς την κοιλιακή χώρα
Μελέτες σχετικά με τη διατροφική συμπεριφορά σε άτομα με φυσιολογικό βάρος, έχουν δείξει ότι περίπου το 70% των συμμετεχόντων ανέφερε αύξηση της πρόσληψης φαγητού όταν εκτίθεται σε στρες ενώ το υπόλοιπο 30% ανέφερε μείωση της πρόσληψης φαγητού στις ίδιες συνθήκες.
Η νοοτροπία του «όλα ή τίποτα» είναι ΛΑΘΟΣ!
Πολλοί άνθρωποι σκέφτονται: ή θα τα κάνω όλα τέλεια, θα ακολουθώ τη διατροφή κατά γράμμα και θα είναι η τέλεια διατροφή, ή τα κατέστρεψα όλα.
Και τότε συνήθως έρχεται η αυτοτιμωρία, η στέρηση και τα διατροφικά ξεσπάσματα.
Αυτή η σκέψη είναι εξαιρετικά επιβαρυντική.
Δε δίνουμε εξετάσεις ώστε να υπάρχει άριστα ή αποτυχία!
Φυσικά και ένα διαφορετικό γεύμα ή ένα γλυκό ή ένα φαγητό έξω δεν σε παχαίνει, δεν σημαίνει ότι απέτυχες ή ότι ‘’χάλασες’’ τη διατροφή.
Όπως εννοείται και ένα “υγιεινό” γεύμα δεν σε αδυνατίζει.
Αυτό που μετράει είναι η συνέπεια, όχι η τελειότητα.
Πώς να σταματήσεις τον κύκλο των ενοχών.
- Σταμάτα τις στερήσεις και τις απαγορεύσεις.
Όσο πιο πολύ απαγορεύεις κάτι στον εαυτό σου (π.χ. γλυκό, μακαρόνια), τόσο πιο θελκτικό γίνεται στα μάτια σου και το επιθυμείς.
Η ισορροπία είναι πιο αποτελεσματική από την απαγόρευση.
Θυμήσου: Ποιότητα, Ποσότητα, Συχνότητα!
- Παρατήρησε γιατί τρως. Πραγματική ή συναισθηματική πείνα?
Πεινάς πραγματικά? Ή μήπως βαριέσαι, είσαι αγχωμένος/η, κουρασμένος/η, θυμωμένος/η?
Η αναγνώριση της συναισθηματικής πρόσληψης τροφής είναι το σημαντικότερο βήμα.
Προσπάθησε να δουλέψεις τη σχέση σου με το φαγητό και να ακούς την πραγματική πείνα και τον κορεσμό σου!
- Μίλα καλύτερα για σένα και σε εσένα!
Θα έλεγες ποτέ σε κάποιον που αγαπάς:
«Απέτυχες επειδή έφαγες γλυκό»;;;;;
Γιατί να το πεις σ’ εσένα;
Αγάπησε τον εαυτό και το σώμα σου και μίλα όμορφα για εσένα!
- Η σωστή διατροφή δεν έχει ενοχές, έχει ισορροπία!
Η απώλεια βάρους δε χρειάζεται τιμωρία και απογοήτευση.
Χρειάζεται υπομονή, συνέπεια και ισορροπία.
Τα πάντα χωράνε στη διατροφή μας!
Συμπέρασμα: Ναι, οι τύψεις παχαίνουν.
Όχι επειδή έχουν θερμίδες.
Αλλά επειδή σε κρατούν εγκλωβισμένο σε έναν κύκλο στρες, τιμωρίας, υπερφαγίας και απογοήτευσης.
Η καλύτερη δίαιτα δεν είναι η πιο αυστηρή.
Είναι αυτή που μπορείς να ακολουθήσεις και να ενσωματώσεις στην καθημερινότητά σου χωρίς κόπο και απαγορεύσεις.
Γιατί τελικά, η υγεία δεν μετριέται μόνο στη ζυγαριά, μετριέται και στο πώς νιώθεις απέναντι στον εαυτό σου.
Επιστημονικές πηγές
- Van der Valk ES, Savas M, van Rossum EFC. Stress and Obesity: Are There More Susceptible Individuals?. Curr Obes Rep. 2018 Apr 16; 7(2): 193–203.
- Herhaus B, Ullmann E, Chrousos G, Petrowski K. High/low cortisol reactivity and food intake in people with obesity and healthy weight. Transl Psychiatry. 2020; 10: 40.
Να θυμάσαι να αγαπάς και να αποδέχεσαι το σώμα σου ΤΩΡΑ ακριβώς όπως είναι,
και επειδή θες να το δεις στα καλύτερα του,
να προσπαθείς να το βελτιώνεις.
Να θυμάσαι να αγαπάς και να αποδέχεσαι το σώμα σου ΤΩΡΑ ακριβώς όπως είναι,
και επειδή θες να το δεις στα καλύτερα του,
να προσπαθείς να το βελτιώνεις.